| Tomer Devorah (The Palm Tree of Deborah) |
|
|
 |
Het boekje Tomer Devorah, is een bijzonder er boekje op gebied van ethiek dat in de 16e eeuw voor het eerst in Venetie werd gepubliceerd. Het boekje is geschreven door de Kabbalist Mosje ben Ja'aqov Cordovero [ 1522-1570].
De naam van het boekje is ontleend aan het verhaal van Devorah de Profetes in Sjoftiem/Richteren 4:5 |
|
|
|
|
| Wat waren de Cherubijnen? |
|
|
 |
Wat waren die cherubijnen – die Engelen op de Heilige Arke eigenlijk? Op welke wijze helpen deze Engelen om naderbij G’d te komen? Overtraden de Joden niet het beeldverbod? Wij kunnen G’d alleen benaderen door G’d zelf. De Koezari ( 3:23 ) – een filosofische klassieker van Rabbi Jehoeda Hallevi (12e eeuw) - schrijft hierover: “Wij kunnen G’d alleen naderbij komen door opdrachten van G’d Zelf. Hij kent van alles de maat, het gewicht, de tijd... |
|
|
|
|
| Joseef, de rechtschapene: Hoe wordt men een Tsaddiek? |
|
|
 |
In de Talmoed wordt Joseef de tsaddiek bij uitstek genoemd. De tsaddiek is de joodse hero. Hoe definiëren wij een held? Pirke Awot, de Spreuken van de Vaderen, stelt in naam van Ben Zoma zegt:”Wie is wijs? Hij die van anderen leert. Wie is een held? Hij die in staat is zich te bedwingen en te beheersen. Wie is rijk? Hij die blij is met wat hij heeft. Wie krijgt eer en bewondering? Hij die andere mensen eert en bewondert”. We zien hier dat het jodendom geen heldenverering... |
|
|
|
|
| Uitverkiezing: Awrahams speciale kwaliteiten |
|
|
 |
Avraham trok uit Oer der Chaldeeuwen naar Kena'an.
Koning Nimrod , dekoning van het Oer der Chaldeeuwen, de geboorteplaats van Awraham, werd door zijn astrologen gewaarschuwd, dat er groot gevaar dreigde. De sterren voorspelden dat er een jongen geboren zou worden, die de ‘onsterfelijkheid’ van Nimrod zou ontkennen. Toen werd besloten om alle pasgeboren baby’s te doden. Terach vertelde zijn vrouw Amtalai hun pasgeboren baby in een grot te verstoppen. Daar groeide onze... |
|
|
|
|
| De mens had slechts één mitswa |
|
|
 |
Adam had volgens de Midrasj niet lang tijd om te zondigen. Rond drie uur vrijdagmiddag kreeg hij het verbod om van de Boom te eten: “En G’d gebood de mens als volgt: Van alle bomen in deze tuin kunt u vrijelijk eten; van de Boom van Kennis van Goed en Kwaad zult u echter niet eten. Want op het moment dat u daarvan eet, zult u sterven” ( Bereesjiet 2:15 ). Toch viel hij reeds om vier uur voor de verleiding. Volgens verschillende Rebbes kunnen we hieruit leren, dat het... |
|
|
|
|
| Ziekenbezoek: Joseef gaat op bezoek bij zijn zieke vader |
|
|
 |
De Tora vermeldt ook ziekenbezoek. Joseef gaat op bezoek bij zijn zieke vader Ja’akov. De mitswa (gebod) van het bezoeken van zieken staat centraal in de Joodse traditie, zoals blijkt uit de Talmoed ( B.T. Nedariem 40a ). Rabbi Akiwa stelt, dat degene die nalaat zieken te bezoeken is alsof hij hun bloed vergiet. Ook Rav Dimi stelt iets dergelijks: `Ieder die een zieke bezoekt bevordert daardoor dat deze blijft leven; een ieder die nalaat een zieke te bezoeken bevordert dat deze zal... |
|
|
|
|
| De speciale opdracht van de kohaniem |
|
|
 |
Omgang met de dood heeft voor de koheen in de gedachtewereld van de Tora een speciale betekenis. De Tora regelt in Wajikra (Leviticus) hoofdstuk 21 de omgang met de doden als volgt:‘En G’d sprak tot Mosje: Spreek tot de priesters, de zonen van Aharon, en zeg tot hen, dat geen van hen zich aan een dode zal verontreinigen onder zijn volksgenoten, behalve aan zijn naaste bloedverwant’.
Centraal in deze afdeling staat het begrip toema – onreinheid. De begrippen... |
|
|
|
|
| Kent het Jodendom djihad? |
|
|
 |
Ja’akov had het niet makkelijk in zijn leven. Nauwelijks was hij aan Lawan en Esau ontsnapt of zijn enige dochter Dina wordt geschaakt door Sjechem, de zoon van Chamor. Sjimon en Levi besluiten de stad aan te vallen en Dina te bevrijden. De agressor had de internationale rechtsorde – verwoord in de zeven Noachidische principes – geschonden met deze kidnapping. Deze episode heeft mij aan het denken gezet. Is het Jodendom een pacifistische religie? Kennen wij een djihad ? Wij... |
|
|
|
|
| Joodse arbeidsethos - een oud gegeven |
|
|
 |
Ja’akov, de meest uitgebalanceerde aartsvader, verschijnt in de Joodse literatuur als het schoolvoorbeeld voor de Joodse arbeidsethos. Maimonides paskent (beslist) in zijn arbeidswetgeving dat “een werknemer verplicht is zich volledig voor zijn werkgever in te zetten” want Ja’akov zei letterlijk tegen zijn vrouwen Lea en Racheel “met heel mijn kracht heb ik jullie vader (Lawan) gediend” ( Bereesjiet 31:6 ). In de Talmoed wordt Ja’akov niet... |
|
|
|
|
| Het gouden kalf: kreeg de zwijgende meerderheid een eerlijk proces? |
|
|
 |
Enkele weken na de uittocht uit Egypte vervalt het Joodse volk tot afgoderij . Dit was zó erg dat Mosje opmerkt: ‘Dit volk heeft inderdaad een grote zonde begaan!’ ( Sjemot 32:31 ). Waar was het Joodse volk eigenlijk schuldig aan? Toen de Levieten de schuldigen ombrachten, bleken er slechts 3000 van de 600.000 mannen tussen de twintig en de zestig ter dood te zijn veroordeeld. Dit was ‘slechts’ een half procent van de totale mannelijke bevolking. Sommigen... |
|
|
|
|
|
|
|
